Thủ tướng Canada khẳng định có bằng chứng tên lửa Iran bắn rơi máy bay Ukraine

Tin tức

Thủ tướng Justin Trudeau đã tổ chức họp báo tại thủ đô Ottawa vào chiều thứ Năm 9/1/2020 giữa lúc có nhiều tường thuật cho rằng “rất có thể” chiếc máy bay dân dụng của hãng hàng không Ukraine rớt ở Iran hôm 7/1 đã bị một tên lửa Iran bắn hạ.

Các mảnh vỡ của máy bay của Hãng hàng không Quốc tế Ukraine bị rớt sau khi cất cánh từ phi trường Imam Khomeini của Iran, ở ngoại ô Tehran, Iran ngày 8/1/2020. (Ảnh: Nazanin Tabatabaee / WANA / Reuters)

Hầu hết trong số 176 nạn nhân – 138 người, bao gồm 63 công dân Canada – lúc đó đang đáp chuyến bay chuyển tiếp để tới Canada. Trong số các nạn nhân có nhiều trường hợp cả gia đình, giáo sư, sinh viên và nhiều cặp vợ chồng mới cưới.

Tại cuộc họp báo chiều 9/1, thủ tướng Trudeau nói, “Chúng tôi có thông tin tình báo từ nhiều nguồn bao gồm các đồng minh của chúng tôi và thông tin tình báo của riêng chúng tôi, cho thấy rằng chiếc máy bay đó bị một tên lửa đất đối không của Iran bắn rơi. Chuyện này rất có thể không phải có chủ đích.”




Khi được hỏi liệu ông có “loại trừ khả năng chuyện này là có chủ đích” hay không, thủ tướng Trudeau nói, “Vẫn còn quá sớm để đưa ra bất kỳ kết luận nào.”

Khi được hỏi liệu vụ bắn rớt máy bay này có thể được coi là một hành động gây chiến hay không, Trudeau nói: “Vẫn còn quá sớm để đưa ra những kết luận dứt khoát như vậy, chính vì vậy chúng ta cần một cuộc điều tra đầy đủ và đáng tin cậy.”

Các nhân viên cứu hộ tìm kiếm tại hiện trường vụ rớt máy bay Ukraine ở Shahedshahr, phía tây nam thủ đô Tehran, Iran, hôm 8/1/2020. (Ảnh: AP Photo/Ebrahim Noroozi)

Vụ tai nạn xảy ra chỉ vài giờ sau khi Iran tấn công bằng tên lửa đạn đạo vào các căn cứ của Iraq có lính Mỹ đồn trú, trong bối cảnh đối đầu căng thẳng giữa Mỹ với Iran sau khi Mỹ không kích bằng drone và giết chết một tướng chỉ huy Vệ binh Cách mạng Iran. 

Hai quan chức Mỹ, xin giấu tên để bàn về thông tin tình báo nhạy cảm, cho biết họ không biết chắc về ý đồ của Iran. Nhưng họ nói rằng chiếc máy bay có thể đã bị nhầm là một mối đe dọa.

Sáng 9/1, nhiều hãng tin bắt đầu tường thuật rằng các nguồn tin Mỹ trích dẫn dữ liệu vệ tinh và nói họ tin rằng chiếc máy bay rất có thể đã vô tình bị bắn hạ.

Giới chức Mỹ đã chia sẻ thông tin tình báo với Canada để chứng minh giả thuyết cho rằng Chuyến bay 752 của Hãng hàng không Quốc tế Ukraine trúng một tên lửa Iran, theo các nguồn tin của đài CBC News. Theo các nguồn tin, các quan chức cấp cao của Văn phòng Hội đồng Cơ mật, Bộ Giao thông Canada, Bộ Quốc phòng và An toàn Công cộng Canada đã họp vào sáng 9/1 để thảo luận về vụ tai nạn. 



Trích dẫn hai nguồn tin tình báo biết rõ bằng chứng trong tay Mỹ, hãng tin Bloomberg đã tường thuật hôm 9/1 rằng hai tên lửa đất đối không được phóng từ một khẩu đội của Iran vài phút sau khi máy bay của hãng hàng không Ukraine cất cánh.

Theo một nguồn tin, sau đó có một vụ nổ gần máy bay, trước khi máy bay nhanh chóng rơi xuống và phát nổ dưới đất. Các nguồn tin nói với Bloomberg rằng bằng chứng cho thấy vụ tai nạn không phải do các trục trặc kỹ thuật hoặc lỗi phi công.

The Associated Press dẫn lời hai quan chức Mỹ giấu tên nói rằng “rất có thể” một tên lửa phòng không Iran đã bắn rớt máy bay dân dụng này.

Thủ tướng Justin Trudeau tổ chức cuộc họp báo ở Ottawa hôm 9/1/2020 để cập nhật về vụ tai nạn máy bay ở Iran. Phía sau là bộ trưởng quốc phòng Harjit Sajjan của Canada. (Ảnh: Adrian Wyld / The Canadian Press)

Tại cuộc họp báo chiều 9/1, thủ tướng Trudeau nói “có những diễn biến quan trọng về nguyên nhân khả dĩ của vụ rơi máy bay này — những diễn biến mà người Canada nên được biết”.

“Gia đình của các nạn nhân và tất cả người dân Canada muốn có câu trả lời,” ông nói. “Tôi muốn có câu trả lời… Chúng tôi sẽ không nghỉ ngơi cho tới khi chúng tôi có câu trả lời.”

Thủ tướng Trudeau đã được hỏi nhiều lần về việc Canada sẽ phản ứng ra sao với các thông tin mới này. Tuy nhiên, ông không chịu nói cụ thể, mà nhắc lại rằng điều cần thiết trước tiên là hiểu biết trọn vẹn về chuyện đã xảy ra.

Canada đã cắt đứt quan hệ ngoại giao với Iran vào năm 2012, khi Canada xác định Iran là một nhà nước tài trợ khủng bố.

Khi được hỏi về việc mối quan hệ Iran-Canada căng thẳng có thể cản trở những nỗ lực của Canada trong việc tìm câu trả lời về thảm họa này, thủ tướng Trudeau nói các viên chức lãnh sự Canada đang trên đường tới Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ, và chính quyền Iran cho biết họ sẵn sàng cấp thị thực, vì vậy có thể có hỗ trợ lãnh sự tại chỗ.



Khi được hỏi liệu Canada có thể áp dụng Đạo luật Magnitsky — chế tài đối với các quan chức vi phạm nhân quyền —  đối với Iran hay không, thủ tướng Trudeau nói, “Tôi nghĩ còn quá sớm để nói công cụ nào rốt cuộc có thể được dùng, tùy vào đánh giá cuối cùng, kết luận cuối cùng.”

“Hiện tại, trọng tâm của chúng tôi là hỗ trợ ngay lập tức cho các gia đình, phối hợp với họ để bảo đảm hài cốt người thân của họ được đưa về Canada, nếu đó là mong muốn của họ.”

Ông nói Canada sau đó xúc tiến cuộc điều tra đầy đủ và trọn vẹn. 

Một cảnh sát viên đứng gác hiện trường vụ rớt máy bay Ukraine ở Shahedshahr, phía tây nam thủ đô Tehran, Iran, hôm 8/1/2020. (Ảnh: AP Photo/Ebrahim Noroozi)

Trong cuộc họp báo một ngày trước, hôm 8/1, thủ tướng Trudeau nói rằng chính phủ Canada không thể loại trừ khả năng chiếc Boeing 737-800 bị bắn hạ, nhưng ông cũng cảnh báo rằng “còn quá sớm để suy đoán”.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ông tin rằng Iran chịu trách nhiệm về vụ bắn rớt máy bay này, nhưng ông không trực tiếp đổ lỗi cho Iran. Ông bác bỏ tuyên bố ban đầu của Iran cho rằng có thể do trục trặc kỹ thuật.

Tổng thống Trump nói ông nghĩ rằng vụ này có thể là kết quả của “một sai lầm”. “”Tôi có những nghi ngờ của mình,” Trump nói với báo giới tại Tòa Bạch Ốc hôm thứ Năm 9/1, mà không cung cấp chi tiết cụ thể. “Ai đó có thể đã phạm sai lầm.”

Nguồn: The Canadian Press, Reuters, The Associated Press, National Post, CBC, CTV, 9/1/2020.

© Bản tiếng Việt của Canada Info.

One thought on “Thủ tướng Canada khẳng định có bằng chứng tên lửa Iran bắn rơi máy bay Ukraine

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.