Liệu một chính quyền Biden có nhu nhược hơn Trump về Trung Quốc?

Quan hệ Mỹ-Trung đã bước vào một thời kỳ mới tăm tối. Liệu điều đó có thay đổi nếu Joe Biden đắc cử tổng thống?

Trang: 1; 2

Không còn là nhân vật nhu nhược

Các cố vấn của ông Biden phản bác theo nhiều cách. Trước tiên, họ lập luận rằng ông sẽ khôi phục uy quyền luân lý (moral authority) bằng cách lên án Trung Quốc về những vi phạm nhân quyền. Thứ hai, họ nói ông dự định phối hợp với các đồng minh để thúc ép Trung Quốc thay đổi hành vi của Trung Quốc. Thứ ba, ông sẽ đầu tư tại nội địa để nước Mỹ trở thành một đối thủ cạnh tranh mạnh hơn trong các lĩnh vực như 5G. Họ cho rằng ông Trump đã làm suy yếu vị thế của nước Mỹ so với Trung Quốc trên cả ba mặt trận: bật đèn xanh cho các vi phạm nhân quyền; phá hoại các đồng minh trong khi xun xoe nịnh nọt các nhà độc tài; và để cho các thiết chế và cơ sở hạ tầng của nước Mỹ mục rữa. “Chúng ta yếu đi và Trung Quốc mạnh lên nhờ Tổng thống Trump,” Tony Blinken, một cố vấn của ông Biden, nói.

Các quan chức của ông Trump nhấn mạnh tới các hành động của họ, chứ không phải lời lẽ của tổng thống. Trước khi ra đòn liên tiếp hồi tháng 7, các quan chức đã quyết định cắt nguồn cung ứng công nghệ Mỹ cho Huawei, một phần của chiến dịch chống lại tập đoàn viễn thông Trung Quốc mà đã được các đồng minh ủng hộ phần nào: Anh Quốc nay đã loan báo là sẽ cấm Huawei tham gia mạng [5G] của mình (Úc đã cấm trước Mỹ). FBI có cách tiếp cận còn mạnh bạo hơn khi điều tra hoạt động gián điệp của Trung Quốc — trong bài phát biểu về Trung Quốc, giám đốc Wray cho biết cứ mười giờ ông mở một vụ điều tra mới. Bộ Ngoại giao Mỹ gần đây quyết định hủy thị thực [chiếu khán] của khoảng 3000 sinh viên cao học có liên hệ với các tổ chức quân sự ở Trung Quốc; đây là đợt mới nhất tăng cường rà soát công dân Trung Quốc sang Mỹ du học hoặc nghiên cứu. Và Bộ Quốc phòng Mỹ đã cương quyết hơn trong việc tiến hành các hoạt động bảo đảm quyền tự do đi lại ở Biển Đông và Eo biển Đài Loan.

© Bản tiếng Việt của Canada Info. Mời quý độc giả kết nối để cập nhật tin tức: canadainfo.net, facebook.com/thongtincanada, twitter.com/thongtincanada.

Có lẽ có tính khiêu khích nhất là những hành động bày tỏ ủng hộ bà Thái Anh Văn, tổng thống Đài Loan, hòn đảo được Trung Quốc cho là của mình. Điều này đã nêu ra câu hỏi liệu họ có thể đi xa tới đâu trong việc thử thách một trong những khía cạnh nhạy cảm nhất trong quan hệ Trung-Mỹ. Một quan chức cao cấp nói rằng sau mấy thập niên bang giao có tính ngại rủi ro, chính quyền Mỹ quyết tâm bắt Trung Quốc chịu tổn hại vì hành vi của họ.

Các cố vấn của ông Biden đuối lý khi họ tuyên bố rằng chính quyền Obam đã cứng rắn với Trung Quốc. Một lập luận có tính thuyết phục hơn là, mặc dù ông tập hợp quanh mình những nhân vật hiếu chiến bài Trung, bản thân ông Trump không phải là người hiếu chiến, và có thể thình lình phá hoại các chính sách của chính quyền ông. Trong một cuộc phỏng vấn hồi tháng 6, ông thừa nhận rằng ông đã trì hoãn chế tài các quan chức Trung Quốc vì vấn đề Tân Cương vì ông không muốn gây nguy hại cho một hiệp định thương mại. Và chính sách mà ông thiết tha nhất, đánh thuế nhập khẩu, đã thất bại, chỉ đạt được một thỏa thuận hời hợt từ Trung Quốc chịu mua thêm nông sản (mà ông Bolton nói rằng tổng thống Trump đã yêu cầu Tập Cận Bình đồng ý để giúp ông tái đắc cử).

Cử tri không phục cho lắm. Trong một cuộc thăm dò dư luận do Đại học Suffolk và báo USA Today tiến hành hồi cuối tháng 6, 51% người trả lời cho rằng ông Biden sẽ xử lý Trung Quốc tốt hơn, so với 41% cho tổng thống Trump.

© Bản tiếng Việt của Canada Info. Mời quý độc giả kết nối để cập nhật tin tức: canadainfo.net, facebook.com/thongtincanada, twitter.com/thongtincanada.

Liệu tổng thống Trump có muốn áp dụng thêm nhiều biện pháp cực đoan đối với Trung Quốc, do những nhân vật hiếu chiến xung quanh ông hô hào thúc giục? Trong những ý tưởng được cấp dưới của ông cân nhắc gần đây có lệnh cấm toàn bộ 92 triệu đảng viên Trung Cộng và thân nhân của họ nhập cảnh Mỹ, hoặc chế tài các ngân hàng Trung Quốc ở Hong Kong. Với ông Trump hiện nay, những biện pháp này có thể có tính quá khiêu khích — nhưng có lẽ sẽ bớt có tính khiêu khích hơn khi cận ngày bầu cử.

Giới chức ở Trung Quốc cho tới nay đã phản ứng với thái độ tương đối kiềm chế. Họ cũng có thể đọc các kết quả thăm dò dư luận, và nhiều người muốn biết liệu quỹ đạo bang giao hiện nay có tiếp tục sau tháng 1 hay không. Một số nhà tuyên truyền đã nói rằng họ muốn ông Trump đắc cử, với lý lẽ, giống như lý lẽ của ông Blinken, rằng ông Trump đã làm suy yếu vị thế chiến lược của Mỹ và củng cố vị thế chiến lược của Trung Quốc. Có thể họ chỉ hô hoán ầm ĩ. Hoặc có thể họ cũng xem ông Biden là người sẽ nói là làm khi phát biểu cứng rắn về những vấn đề như nhân quyền, thay vì biến những vấn đề nguyên tắc thành lá bài đổi chác trong đàm phán. Về khoản đó ngay cả những người hiếu chiến lo ngại về ông Biden cũng không nghi ngờ sự thành thật của ông. Trung Quốc đã thay đổi từ khi ông là phó tổng thống, và sự đồng thuận của giới chóp bu ở Washington đã thay đổi. Một cuộc bầu cử chưa đủ để chấm dứt thời kỳ mới tăm tối trong quan hệ Mỹ-Trung.

Nguồn: The Economist, 30/7/2020.

© Bản tiếng Việt của Canada Info.

Trang: 1; 2

2 thoughts on “Liệu một chính quyền Biden có nhu nhược hơn Trump về Trung Quốc?

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.